Zatrudnianie studentów i uczniów do 26. roku życia – zerowy PIT i ZUS.

Zatrudnienie osoby uczącej się, która nie ukończyła 26 lat, może oznaczać dla firmy istotnie niższy koszt pracy. W przypadku umowy zlecenia status ucznia lub studenta do 26. roku życia co do zasady oznacza brak obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Dodatkowo młoda osoba może korzystać z tzw. ulgi dla młodych, czyli zwolnienia z PIT przychodów z określonych źródeł do wysokości 85 528 zł rocznie.

Nie oznacza to jednak, że każda osoba przed 26. urodzinami automatycznie pracuje bez PIT i ZUS. Kluczowe znaczenie mają rodzaj umowy, faktyczny status ucznia lub studenta oraz moment ukończenia 26 lat.

Czytaj więcej – w artykule wyjaśniamy:

kiedy student lub uczeń może pracować bez składek ZUS,
na czym polega ulga dla młodych w 2026 roku,
jaki jest limit zwolnienia z PIT,
co dzieje się po ukończeniu 26 lat,
jakie obowiązki ma przedsiębiorca jako płatnik,
kiedy księgowość powinna zweryfikować status zatrudnionej osoby.

Spis treści

Zerowy PIT dla młodych – kto może skorzystać w 2026 roku?

Ulga dla młodych, popularnie określana jako „zerowy PIT dla młodych”, nie jest odrębną formą zatrudnienia. To zwolnienie z podatku dochodowego dla osób, które nie ukończyły 26 lat i uzyskują przychody z określonych źródeł.

W 2026 roku preferencja obejmuje między innymi przychody z umowy o pracę oraz określonych umów zlecenia. Zwolnienie obowiązuje do ukończenia 26. roku życia. Jeżeli podatnik kończy 26 lat w trakcie roku, przychody uzyskane do dnia 26. urodzin włącznie mogą korzystać ze zwolnienia.

Najważniejsze informacje:

limit przychodów objętych ulgą wynosi 85 528 zł rocznie,
limit dotyczy łącznie m.in. ulgi dla młodych, ulgi na powrót i ulgi dla rodzin 4+,
po przekroczeniu limitu nadwyżka nie korzysta już ze zwolnienia,
ulga dotyczy określonych źródeł przychodu, a nie każdego wynagrodzenia osoby przed 26. rokiem życia.

W praktyce przedsiębiorca powinien więc rozdzielić dwie kwestie: zwolnienie z PIT oraz podleganie ubezpieczeniom ZUS. Są to dwa różne mechanizmy.

Student bez ZUS? Kluczowy jest rodzaj umowy

Największe znaczenie dla kosztów przedsiębiorcy ma sytuacja, w której student lub uczeń do 26. roku życia wykonuje pracę na podstawie umowy zlecenia.

ZUS wskazuje, że osoby będące uczniami lub studentami, które nie ukończyły 26 lat, wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia, nie podlegają z tego tytułu ubezpieczeniom społecznym. W praktyce oznacza to również brak obowiązku objęcia takiej osoby ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu tego zlecenia.

Dla przedsiębiorcy konsekwencje są istotne:

nie opłaca składek społecznych od takiej umowy,
nie opłaca składki zdrowotnej z tego tytułu,
nie zgłasza studenta do ZUS jako zleceniobiorcy,
musi jednak prawidłowo ustalić status osoby wykonującej zlecenie.

To właśnie ostatni punkt jest szczególnie istotny. Sam fakt, że pracownik ma mniej niż 26 lat, nie wystarcza do zastosowania preferencji ZUS. Konieczny jest również odpowiedni status ucznia lub studenta.

Uczeń i student to nie zawsze ten sam status

W przypadku młodych osób szczególnej uwagi wymagają okresy przejściowe. ZUS szczegółowo określa, kiedy dla celów ubezpieczeniowych dana osoba jest traktowana jako uczeń lub student.

Przykładowo status ucznia może być zachowany do 31 sierpnia w określonych sytuacjach. Osoba, która ukończyła szkołę i została przyjęta na studia, może natomiast być traktowana jako uczeń do 30 września po przedstawieniu odpowiedniego zaświadczenia o przyjęciu na studia. Status studenta powstaje natomiast w związku z rozpoczęciem studiów i nabyciem praw studenta, a nie wyłącznie z samym złożeniem dokumentów rekrutacyjnych.

Dlatego dział kadr albo biuro rachunkowe nie powinno opierać rozliczenia wyłącznie na deklaracji: „jestem studentem”. W praktyce warto zweryfikować dokument potwierdzający aktualny status oraz pilnować jego zmian.

85 528 zł – limit, o którym przedsiębiorca musi pamiętać

W 2026 roku limit przychodów objętych ulgą dla młodych pozostaje na poziomie 85 528 zł rocznie. Nie oznacza to jednak, że każda osoba do 26. roku życia może otrzymać dokładnie taką kwotę bez jakichkolwiek obciążeń. Limit odnosi się do przychodów, które spełniają warunki ustawowego zwolnienia.

Przekroczenie limitu oznacza, że nadwyżka przestaje korzystać z ulgi. Jednocześnie w rozliczeniu według skali podatkowej znaczenie może mieć kwota wolna od podatku.

Warto również pamiętać, że limit jest łączny dla określonych preferencji. Jeżeli podatnik korzysta w tym samym roku np. z ulgi dla młodych oraz ulgi na powrót, nie otrzymuje dwóch niezależnych limitów po 85 528 zł.

Co dzieje się po ukończeniu 26 lat?

Ukończenie 26. roku życia jest momentem, który wymaga szybkiej reakcji przedsiębiorcy. Ulga dla młodych obejmuje przychody uzyskane do dnia 26. urodzin włącznie. Przychody uzyskane od następnego dnia nie korzystają już z tego zwolnienia.

W przypadku umowy zlecenia trzeba dodatkowo sprawdzić, czy po ukończeniu 26 lat nadal istnieją przesłanki do wyłączenia z ubezpieczeń. Sam status studenta przestaje wystarczać, ponieważ ustawowe wyłączenie dla zleceniobiorców dotyczy jednocześnie statusu ucznia lub studenta oraz wieku do ukończenia 26 lat.

W efekcie jedna data może zmienić sposób rozliczania wynagrodzenia i koszt zatrudnienia.

Jakie obowiązki ma przedsiębiorca i księgowość?

Preferencje dla młodych ograniczają koszty, ale nie eliminują obowiązków płatnika. Przedsiębiorca musi prawidłowo ustalić rodzaj umowy, status zatrudnionej osoby, jej wiek oraz zasady zastosowania zwolnienia podatkowego.

W przypadku przychodów wypłacanych za pośrednictwem płatnika ulga dla młodych co do zasady jest stosowana w trakcie roku bez konieczności składania przez młodego podatnika dodatkowego wniosku. Podatnik może jednak złożyć wniosek o niestosowanie ulgi podczas poboru zaliczek.

Dla księgowości oznacza to konieczność pilnowania m.in.:

daty urodzenia zleceniobiorcy lub pracownika,
aktualnego statusu ucznia albo studenta,
rodzaju zawartej umowy,
wartości wypłaconych przychodów,
narastającego limitu 85 528 zł,
momentu zakończenia prawa do ulgi.

Najczęstsze błędy przy zatrudnianiu młodych osób

W praktyce problemy pojawiają się przede wszystkim wtedy, gdy przedsiębiorca utożsamia „osobę poniżej 26 lat” z „osobą zwolnioną z PIT i ZUS”.

To dwa odrębne zagadnienia. Zerowy PIT może przysługiwać osobie spełniającej warunki ulgi, natomiast brak składek ZUS przy umowie zlecenia wymaga dodatkowo spełnienia warunków dotyczących statusu ucznia lub studenta.

Najczęściej należy zwrócić uwagę na:

błędne zastosowanie preferencji tylko ze względu na wiek,
brak aktualnego potwierdzenia statusu studenta,
przeoczenie 26. urodzin,
brak kontroli limitu 85 528 zł,
niewłaściwe zakwalifikowanie rodzaju umowy,
nieuwzględnienie zmian statusu edukacyjnego w trakcie roku.

Zatrudnienie studenta w 2026 roku – co sprawdzić przed podpisaniem umowy?

Dla przedsiębiorcy najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest przygotowanie prostej procedury weryfikacyjnej. Jeszcze przed pierwszą wypłatą wynagrodzenia należy ustalić, czy młoda osoba rzeczywiście spełnia warunki do zastosowania konkretnych preferencji.

Praktyczna checklista:

sprawdź wiek zatrudnianej osoby,
ustal, czy jest uczniem lub studentem,
zweryfikuj rodzaj umowy,
sprawdź, czy przychód podlega uldze dla młodych,
kontroluj limit 85 528 zł,
odnotuj datę 26. urodzin,
monitoruj zmianę statusu studenta lub ucznia,
w razie wątpliwości skonsultuj rozliczenie z księgowością lub doradcą.

Zatrudnienie młodych może być korzystne, ale wymaga kontroli

W 2026 roku zatrudnianie uczniów i studentów do 26. roku życia nadal pozwala w określonych przypadkach połączyć zwolnienie z PIT z brakiem obowiązku opłacania składek ZUS. Nie jest to jednak automatyczna ulga przysługująca każdej osobie przed 26. urodzinami.

Z punktu widzenia przedsiębiorcy najważniejsze jest rozdzielenie zasad podatkowych od ubezpieczeniowych. Ulga dla młodych dotyczy PIT i ma limit 85 528 zł, natomiast preferencja ZUS przy umowie zlecenia wynika z połączenia odpowiedniego statusu ucznia lub studenta i wieku poniżej 26 lat.

W praktyce oznacza to, że prawidłowe rozliczenie młodego pracownika wymaga nie tylko znajomości przepisów, ale również bieżącego monitorowania jego wieku, statusu edukacyjnego i wysokości uzyskiwanych przychodów.